Septum, burnu iki geçide ayıran kıkırdak ve kemikten oluşan bölmedir. Travma sonucu ya da doğrudan gelişim biçimi nedeniyle bir tarafa eğrildiğinde, bir veya iki hava yolunu daraltır ve burundan nefes almayı zorlaştırır. Septoplasti bu bölmeyi düzeltir.
Ameliyat fonksiyoneldir. Burnun dış görünümünü değiştirmez ve tümüyle burun deliği içindeki bir kesiden yapılır.
Septum deviasyonunun belirtileri
En belirgin şikâyet, çoğu zaman tek tarafta daha ağır olan ve sırtüstü yatınca artan inatçı burun tıkanıklığıdır. Birçok hasta duruma o kadar kademeli uyum sağlamıştır ki sorunu ancak geriye dönüp baktığında fark eder.
Eğri septum ayrıca ağızdan nefes almaya ve horlamaya, sabahları boğaz kuruluğuna, drenaj bozulduğunda tekrarlayan sinüs enfeksiyonlarına, uyku bölünmesine ve koku duyusunda azalmaya katkıda bulunur. Bazı hastalarda burun kanaması görülür, çünkü belirgin bir eğrilik üzerinden geçen hava akımı mukozayı kurutur.
Şikâyetler tek başına tanı koydurmaz. Endoskopik muayene tıkanıklığın gerçekte nerede olduğunu gösterir; bu önemlidir, çünkü septum olası nedenlerden yalnızca biridir.
Ameliyatta ne yapılır?
Septoplasti genellikle genel anestezi altında yapılır ve tek başına yaklaşık kırk beş dakika ile bir saat sürer.
Mukoza örtüsü, her iki yanda septum kıkırdağı ve kemiğinden ayrılır. Eğri bölümler düzeltilir, hafızasını kırmak için çizilir veya seçici olarak çıkarılır. Kritik ilke, sırt ve kolumella boyunca uzanan taşıyıcı L-şeridin korunmasıdır; burnun şeklini ayakta tutan yapı budur. Fazla kıkırdak alınması iskeleti zayıflatır ve yıllar sonra sırtın çökmesine yol açabilir.
Mukoza yerine yatırılır ve ince emilebilir dikişlerle düzeltilmiş septuma tespit edilir. Katmanların düz iyileşmesi için yaklaşık bir hafta yumuşak silikon splintler yerleştirilir.
Diğer işlemlerle birleştirme
Tıkanıklığa katkıda bulunan tek yapı çoğu zaman septum değildir:
- Konka küçültme. Geniş taraftaki alt konka, yıllar içinde boşluğu doldurmak üzere büyümüş olabilir. Bu ele alınmadan yalnızca septumun düzeltilmesi hastayı hâlâ tıkalı bırakabilir.
- Burun valvi desteği. Nefes alırken yan duvar çöküyorsa spreader greftler iç valv açısını genişletir. Bu yapısal bir düzeltmedir; doku çıkararak elde edilemez.
- Rinoplasti. Dış görünüm de bir kaygıysa, iki ameliyat tek anestezi ve tek iyileşme süreciyle septorinoplasti olarak birleştirilir.
Dr. Dağlı hem KBB hem yüz plastik cerrahisi uyguladığı için fonksiyonel ve yapısal bileşenler ayrı ayrı yönlendirilmek yerine birlikte planlanır.
İyileşme
İlk hafta burnun daha az değil daha çok tıkalı hissedileceğini bekleyin. Bu, ödemli mukozadır; ameliyatın başarısızlığı değildir ve geçer.
Splintler yaklaşık yedinci günde alınır; hastaların çoğu bunu sorunsuz bir poliklinik kontrolü olarak tarifler. Kabuklanmayı temizlemek ve mukozayı nemli tutmak için tuzlu su yıkaması erken başlatılır ve birkaç hafta sürdürülür. İlk iki hafta burun silinmez, üç hafta ağır egzersiz yapılmaz.
Mukoza yerleştikçe hava yolu altı sekiz hafta boyunca açılmaya devam eder. Hastaların çoğu bir hafta içinde masa başı işine döner.
Nefesinizin yanı sıra burnunuzun dış şeklinin de değişmesini istiyorsanız rinoplasti sayfasına bakın. İşitme veya kulakta basınç da şikâyetiniz ise kulak cerrahisi sayfasına göz atabilirsiniz.
